Σάββατο, 17 Οκτωβρίου 2015

38ο κριτήριο:"Ο ρόλος του Τύπου"

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ΄ ΛΥΚΕΙΟΥ



38ο κριτήριο αξιολόγησης                                                               Παπατσίρος Απόστολος
                                                                                                                 φιλόλογος
                                                          “Ο ρόλος του Τύπου”

    Η κοινωνία μας δεν είναι απλώς ένα άθροισμα ανθρώπων αλλά κάτι περισσότερο το οποίο μπορεί να την κάνει να δρα ως ομάδα με οργανωτικά και λειτουργικά πλαίσια. Η Δημοκρατία είναι ένα πολίτευμα το οποίο μπορεί να πραγματωθεί μόνο μέσα σε μια κοινωνία που μας δίνει το δικαίωμα των ίσων ευκαιριών και της ελευθερίας. Όλα καλά θα μπορούσε να πει κάποιος μέχρι εδώ. Το δημοκρατικό πολίτευμα είναι αγαθό, αλλά την ίδια στιγμή απειλείται από άτομα, ομάδες που θέλουν να έχουν δύναμη και με κάθε τρόπο, νόμιμο ή παράνομο, ηθικό ή ανήθικο, το υπονομεύουν. Το καίριο και συνάμα βασανιστικό ερώτημα των ημερών είναι το εξής: Έχει άραγε η Δημοκρατία μας ασφαλιστικές δικλείδες οι οποίες θα την προστατέψουν από οποιαδήποτε επιβουλή;

    Αναμφισβήτητα, ένα κατεξοχήν όπλο στις σύγχρονες ανά τον πλανήτη Δημοκρατίες είναι και ο Τύπος. Πάμε λοιπόν να δούμε ποιος είναι ή μάλλον ποιος θα έπρεπε να είναι ο ρόλος του Τύπου μέσα στο δημοκρατικό πολίτευμα. Κάποια πράγματα δεν είναι πια δεδομένα στις ημέρες μας και καλό θα είναι να τα ξαναδούμε για να μην ξεχάσουμε και αυτά τα λίγα που γνωρίζουμε. Ξεκινώντας, ο ρόλος του Τύπου είναι να ενημερώνει αλλά και να πληροφορεί τους πολίτες σε καθημερινή βάση για τις εξελίξεις αλλά και για τα ζητήματα σχετικά με την πολιτική που ασκείται, τους νόμους, τους θεσμούς και οτιδήποτε επιδρά άμεσα ή έμμεσα στο κοινωνικό σύνολο. Στις μέρες μας ενημερώνει μαζικά όλους τους πολίτες που επιθυμούν να μάθουν το τι ακριβώς συμβαίνει γύρω τους. Τους κάνει μετόχους των μεταβολών που συμβαίνουν καθημερινά άρα και γνώστες των κινδύνων και των απειλών με βασικό στόχο να προφυλαχθούν και να αμυνθούν σωστά. Μπορούμε να πούμε ότι ο Τύπος οφείλει να είναι πλουραλιστικός, να συνθέτει απόψεις, να σέβεται την πολυφωνία, τον διάλογο αλλά και τη διαλεκτική. Οφείλει να ασκεί κριτικό έλεγχο, να ξεσκεπάζει σκοτεινές υποθέσεις άρα και να εκπαιδεύει τους πολίτες στο να κρίνουν σωστά, αλλά και να έχουν άποψη σε ό,τι αφορά όλους τους τομείς της καθημερινής ζωής. Οφείλει να προβάλλει πρότυπα σπουδαίων ανθρώπων οι οποίοι και με τη θεωρία τους αλλά και με τις πράξεις τους μπορούν να «επηρεάσουν» την κοινωνία προς το καλύτερο. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως η μεγαλύτερη άμυνα της Δημοκρατίας είναι η συμμετοχή του πολίτη στα κοινά γεγονός που τον καθιστά άγρυπνο φρουρό του δημοκρατικού πολιτεύματος. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι ότι ο Τύπος διαφωτίζοντας και αποκαλύπτοντας μπορεί να αναδείξει εκείνον τον άξιο που θα κυβερνήσει σωστά τη χώρα του όταν τον ψηφίσουν οι πολίτες με ελεύθερη κρίση.

   Πάμε τώρα στις προϋποθέσεις που πρέπει να υπάρχουν έτσι ώστε ο Τύπος να μπορεί να παίξει αυτόν τον ρόλο δηλαδή να στηρίζει το δημοκρατικό πολίτευμα. Αρχικά, θα πρέπει να είναι ελεύθερος, να υπάρχει συνταγματική κατοχύρωση της ελευθερίας του Τύπου, να είναι ανεξάρτητος και να μην είναι κρατικός. Καμιά μορφή εκτελεστικής ή δικαστικής εξουσίας να μην παρεμβαίνει στον Τύπο πέρα από τα συνταγματικά όρια. Ο Τύπος δε μπορεί σε καμιά περίπτωση να ανήκει σε οργανωμένα συμφέροντα και να εκβιάζει την πολιτική εξουσία. Οι άνθρωποι του Τύπου πρέπει να είναι υπεύθυνοι, να σέβονται τη δεοντολογία και να είναι ανεξάρτητοι. Αυτό αφορά κυρίως τον δημοσιογραφικό κόσμο. Με λίγα λόγια δεν πρέπει ο δημοσιογράφος να «υπηρετεί» συνειδητά ορισμένες επιλογές με το να πληρώνεται με σκοπό να προπαγανδίζει και να παραπληροφορεί. Αυτά συνέβαιναν σε άλλες εποχές άλλωστε. Ο δημοσιογράφος πρέπει να έχει παιδεία και επαγγελματισμό. Σωστά;

    Είναι δύσκολο να μην παρατηρήσει κάποιος υγιής νους ότι όταν κακοποιείται η ελληνική γλώσσα και συρρικνώνεται η σκέψη και η ομιλία ενός δημοσιογράφου, τότε πια είμαστε πολύ κοντά στο να πέσουμε θύματα ενός άκρατου λαϊκισμού και μιας θλιβερής προπαγάνδας. Ένας από τους ρόλους του Τύπου είναι να κρατά άγρυπνη την ιστορική συνείδηση άρα και να προασπίζει την εθνική ταυτότητα και έμμεσα και την πολιτιστική ταυτότητα (αυτό θα μπορούσε να συμβεί με λιγότερες αποχαυνωτικές και ξενόφερτες τηλεοπτικές σειρές οι οποίες ουδεμία σχέση έχουν με την ελληνική κουλτούρα και τον ελληνικό τρόπο ζωής).

   Αντιλαμβάνομαι ότι όλα τα παραπάνω είναι μια καθαρά θεωρητική προσέγγιση με την οποία σίγουρα δε διαφωνεί κάποιος σε μια καθαρά θεωρητική ανταλλαγή απόψεων και ιδεών για το τι είναι ο Τύπος και το τι είναι η Δημοκρατία. Πολύ φοβάμαι όμως ότι η διάκριση ρόλων και θεσμών μοιάζει πλέον χαμένη υπόθεση σε μια κοινωνία που αργοπεθαίνει και αργοσβήνει για τον πολύ απλό λόγο ότι τίποτε από όσα αναλύσαμε πιο πάνω παραθέτοντας μερικά επιχειρήματα για το πώς πρέπει να λειτουργεί ο Τύπος μέσα σε μια Δημοκρατία δε γίνεται καταρχάς αντιληπτό στις μέρες μας και κατά συνέπεια και σεβαστό από τους ανθρώπους, που θέλοντας και μη, κρατάνε στα χέρια τους τις τύχες μας.

   Εν κατακλείδι, θέλοντας να δώσω μια κάπως πιο αισιόδοξη νότα πρέπει να πω ότι όσο υψηλό είναι το ήθος του Τύπου σε επίπεδο θεματολογίας, σωστής χρήσης της γλώσσας, διαλεκτικής, προβαλλόμενης εικόνας, τόσο περισσότερο ανεβαίνει η κουλτούρα ενός λαού. Ας μη ξεχνάμε ότι όσο «ανεβασμένη» είναι η πνευματική στάθμη μιας κοινωνίας τόσο λιγότερο αυτή χειραγωγείται και ποδηγετείται. Τόσο λιγότερο πέφτει θύμα της προπαγάνδας, της μισαλλοδοξίας, της σκόπιμης πολιτικής βίας, άρα και τόσο περισσότερο στεριώνουν οι δημοκρατικοί θεσμοί μιας πολιτείας…
                                                                         (του Κώστα Καπνίση, 03-10-2012 )

Α. Να γράψετε την περίληψη του κειμένου σε 100-120 λέξεις περίπου.
                                                                                   Μονάδες 25
Β1. Να βρείτε από ένα συνώνυμο για κάθε λέξη που σας δίνεται:
απλώς, υπονομεύουν, ξεχάσουμε, οφείλει, κατοχύρωση.
                                                                                   Μονάδες 5
Β2.Από το δεύτερο συνθετικό των λέξεων να βρείτε από μια νέα σύνθετη λέξη:
επιβουλή, δημοκρατικό, συμμετοχή, συνειδητά, ξενόφερτες.
                                                                                   Μονάδες 5
Β3. Να βρείτε και να αιτιολογήσετε το είδος της συλλογιστικής πορείας στην πρώτη παράγραφο του κειμένου.
                                                                                   Μονάδες 5
Β4.Ποιον τρόπο πειθούς επιστρατεύει ο συγγραφέας στην τελευταία παράγραφο του κειμένου; Να αιτιολογήσετε την απάντησή σας.
                                                                                   Μονάδες 5
Β5. Τι επιτυγχάνει ο συγγραφέας με την εναλλαγή ρηματικών προσώπων που χρησιμοποιεί στο κείμενο;
                                                                                   Μονάδες 5
Β6. «…η διάκριση ρόλων και θεσμών μοιάζει πλέον χαμένη υπόθεση σε μια κοινωνία που αργοπεθαίνει και αργοσβήνει...»: Σε μια παράγραφο 80-100 λέξεων να γράψετε αν συμφωνείτε ή διαφωνείτε με αυτή την άποψη δικαιολογώντας τη θέση σας.
                                                                                  Μονάδες 10
Γ΄ Παραγωγή λόγου:
   «Στον σύγχρονο κόσμο των αυξημένων αναγκών και απαιτήσεων οι άνθρωποι πρέπει να διαθέτουν πρόσβαση στις πληροφορίες για να συμμετέχουν ενεργά στις εξελίξεις που συντελούνται γύρω τους. Ο ρόλος των ΜΜΕ επομένως είναι καθοριστικός στην κοινωνία. Να γράψετε ένα άρθρο, που πρόκειται να δημοσιεύσετε στην εφημερίδα του σχολείου σας, σχετικά με την επιρροή των Μ.Μ.Ε στην ατομική και κοινωνική συμπεριφορά των ανθρώπων. Τι θα προτείνατε για την αντιμετώπιση της αρνητικής επιρροής των Μ.Μ.Ε στη ζωή μας; » (600 λέξεις περίπου).
                                                                                 Μονάδες 40

                           
 
                                                            Καλή επιτυχία...

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου