Τετάρτη, 23 Σεπτεμβρίου 2015

35ο κριτήριο: "Δημογραφικό πρόβλημα"

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Γ΄ΛΥΚΕΙΟΥ
 

35ο κριτήριο αξιολόγησης                                                             Παπατσίρος Απόστολος
                                                                                                               Φιλόλογος
                                    'Ετοιμη να εκραγεί η δημογραφική βόμβα

    Σε ένα «πυρηνικό μανιτάρι», όπου στην ισχνή του βάση που στενεύει με ταχύτατους ρυθμούς βρίσκονται οι νέοι σε ηλικία Έλληνες και στην επικίνδυνα αυξανόμενη κορυφή του οι ηλικιωμένοι, μετατρέπεται η πληθυσμιακή πυραμίδα της χώρας μας. Οι επιστήμονες κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, χαρακτηρίζοντας την κατάσταση μη αναστρέψιμη, επισημαίνοντας ότι η δημογραφική βόμβα στην Ελλάδα είναι έτοιμη να εκραγεί, απειλώντας το μέλλον των συντάξεων αλλά και των μεταρρυθμίσεων του ασφαλιστικού.

     Τα στοιχεία της μη κερδοσκοπικής οργάνωσης HelpAge International με έδρα τη Νέα Υόρκη για την ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων στην Ελλάδα δεν αφήνουν κανένα περιθώριο εφησυχασμού. Το 2030, ένας στους τρεις Έλληνες θα είναι άνω των 60 ετών, ενώ το 2050 η αναλογία θα επιδεινωθεί επικίνδυνα. Η χώρα μας γηράσκει επικίνδυνα και παράλληλα μετατρέπεται σε μία από τις χειρότερες χώρες για να ζουν οι άνθρωποι από τα 60 και μετά. Η Ελλάδα κατατάσσεται μεταξύ των 6 χωρών που γερνούν γρηγορότερα μαζί με τις Ιαπωνία, Νότια Κορέα, Ιταλία, Ισπανία και Πορτογαλία, καθώς έως το 2050 το 40,8% του πληθυσμού της θα είναι άνω των 60 ετών. Μάλιστα, συνεπεία του καταστρεπτικού αντικτύπου της οικονομικής κρίσης στις μεγαλύτερες γενιές, η Ελλάδα χαρακτηρίζεται μία από τις χειρότερες χώρες να ζουν οι ηλικιωμένοι, και κατατάσσεται στην 79η θέση μεταξύ 96 χωρών, πίσω από τη Βενεζουέλα και τη Νότιο Αφρική.

…Αλλά και η κατάταξη σε υψηλές σχετικά θέσεις, όπως είναι στους τομείς υγείας και της εισοδηματικής ασφάλειας, εντός των επόμενων ετών εκτιμάται ότι θα επιδεινωθεί εξαιτίας των συνεπειών της οικονομικής κρίσης. Όπως χαρακτηριστικά επισημαίνει ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και διευθυντής του Εργαστηρίου Δημογραφικών και Κοινωνικών Αναλύσεων, Βύρωνας Κοτζαμάνης, η κρίση του δημόσιου συστήματος υγείας και η μείωση των εισοδημάτων ευρύτατου τμήματος του ελληνικού πληθυσμού θα έχουν πιθανότατα δραματικές επιπτώσεις στην υγεία και τη μακροζωία του... Οι αλλαγές στη σύνθεση του ελληνικού πληθυσμού αναμένονται, ραγδαίες καθώς ακόμη και στο κοντινό 2025, σε μόλις δέκα χρόνια από σήμερα, οι θάνατοι θα υπερτερούν των γεννήσεων, οι άνω των 65 ετών Έλληνες θα έχουν υπερβεί το 22% ενώ τα πρώτα σημάδια επιδείνωσης της υγείας των πολιτών εξαιτίας της οικονομικής κρίσης θα είναι ορατά. Σύμφωνα με τον κ. Κοτζαμάνη, στο κοντινό 2025, οι αλλαγές θα είναι σφοδρές: Ο πληθυσμός της Ελλάδας θα υπολείπεται κατά περίπου 300-400 χιλιάδες αυτού του 2015. Τα φυσικά (γεννήσεις - θάνατοι) ώς και τα μεταναστευτικά ισοζύγια (είσοδοι - έξοδοι) την επόμενη δεκαετία θα είναι αρνητικά. Η δημογραφική γήρανση θα συνεχιστεί, ενώ η πιθανότητα να αυξηθούν τα χρόνια ζωής πριν από τον θάνατο σε κακή κατάσταση υγείας είναι ισχυρή. Η γονιμότητα των γενεών που γεννήθηκαν τη δεκαετία 1975-1990 θα περιοριστεί πιθανότατα σε 1,4 παιδιά ανά γυναίκα.

    Το πρόβλημα της γήρανσης του πληθυσμού στην Ελλάδα είναι σύμφωνα και με τη μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής «The 2015 Ageing Report» μία από τις βασικές προκλήσεις που θα κληθεί να αντιμετωπίσει η χώρα μας έως το 2060. Από 11 εκατ. το 2013, ο πληθυσμός της Ελλάδας εκτιμάται ότι θα μειωθεί έως το 2060 κατά 2,4 εκατ. άτομα, φτάνοντας τα 8,6 εκατ. άτομα. Αντίθετα, στη Γαλλία προβλέπεται αύξηση του πληθυσμού στα 75,7 εκατ. το 2060, από 65,7 εκατ. το 2013. Όπως επισημαίνει σε έκθεσή της η Alpha Bank, η προσδοκώμενη μείωση του πληθυσμού στην Ελλάδα οφείλεται στο χαμηλό ποσοστό γονιμότητας, που αναμένεται να διαμορφωθεί στο 1,58 το 2060, όταν ο μέσος όρος της Ευρωζώνης θα είναι 1,72.

    Στο μεταξύ, αντιμέτωπα με υψηλότερους φόρους και ακόμη μικρότερες συντάξεις αναμένεται να είναι τα παιδιά που γεννήθηκαν το 2000 στην Ελλάδα, καθώς όταν φθάσουν στην ηλικία των 50, θα ζουν σε μια χώρα υπερηλίκων, των οποίων θα πρέπει να πληρώνουν τις συντάξεις και τις κοινωνικές δαπάνες. Η μελέτη για τη γήρανση του πληθυσμού και τα συνταξιοδοτικά συστήματα στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το 2015 περιγράφει μια εφιαλτική εικόνα, καθώς το ποσοστό των ατόμων άνω των 65 ετών ως προς τον οικονομικά ενεργό πληθυσμό που βρίσκεται μεταξύ 15 και 64 ετών αυξάνεται σταδιακά. Είναι πλέον σαφές ότι δημιουργούνται σοβαρές αδυναμίες στο συνταξιοδοτικό και ασφαλιστικό μας σύστημα σε βάθος χρόνου.

    Στην τελευταία επίσημη αναλογιστική μελέτη που έστειλε η χώρα μας στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το δημογραφικό περιγράφεται ως η θρυαλλίδα που αναμένεται να τινάξει το σύστημα κοινωνικής ασφάλισης στον αέρα. Το πλέον ανησυχητικό στοιχείο της μελέτης αφορά την εξάρτηση των ηλικιωμένων από τον συνεχώς μειούμενο ενεργό πληθυσμό. Το 2060, 6 στα 10 άτομα που συμπεριλαμβάνονται στον ενεργό πληθυσμό θα είναι άνω των 65 ετών, από 3 στους 10 σήμερα. Η επικίνδυνη γήρανση του πληθυσμού θα έχει ως αποτέλεσμα να παραμένουν στην αγορά εργασίας ολοένα και μεγαλύτερα σε ηλικία άτομα. Το πρόβλημα δεν είναι μόνο ελληνικό, λαμβάνει επικίνδυνες διαστάσεις σε ολόκληρη την Ευρώπη, προκαλώντας τεράστιο πρόβλημα βιωσιμότητας στα ασφαλιστικά συστήματα της Ε.Ε. 
                                          (Ρούλα Σαλούρου, Εφημερίδα Καθημερινή 19-5-2015, διασκευή)

Ερωτήσεις :

Α. Να γράψετε την περίληψη του κειμένου σε 100-120 λέξεις περίπου.
                                                                                       Μονάδες 25
Β1. Να βρείτε από ένα συνώνυμο για κάθε λέξη που σας δίνεται: ισχνή, εφησυχασμού, κατατάσσεται, ραγδαίες, θρυαλλίδα.
                                                                                       Μονάδες 5
Β2. Να βρείτε από ένα αντώνυμο για κάθε λέξη που σας δίνεται: στενεύει, αυξανόμενη, δημόσιου, επιδείνωσης, γονιμότητα.
                                                                                       Μονάδες 5
Β3. Ποιος είναι ο τρόπος και τα μέσα πειθούς της δεύτερης παραγράφου του κειμένου; Να
αιτιολογήσετε την απάντησή σας;
                                                                                       Μονάδες 5

Β4. α. Ποια είναι η συλλογιστική πορεία της σκέψης της αρθρογράφου στην τελευταία παράγραφο; Να δικαιολογήσετε την απάντησή σας. 
                                                                                       Μονάδες 5
β. Ποια είναι τα δομικά στοιχεία της προτελευταίας παραγράφου του κειμένου;
                                                                                       Μονάδες 5
Β5. "... η Ελλάδα χαρακτηρίζεται μία από τις χειρότερες χώρες να ζουν οι ηλικιωμένοι". Σε μια παράγραφο 80-100 λέξεων περίπου να περιγράψετε τα συναισθήματά σας για το δεδομένο αυτό.
                                                                                       Μονάδες 10

Γ΄ Παραγωγή λόγου: Υποθέστε ότι συμμετέχετε στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα της ¨Βουλής των εφήβων¨ και αισθάνεστε την ανάγκη να μιλήσετε στο σώμα για το δημογραφικό πρόβλημα της χώρας μας, γιατί το θεωρείτε ως το πιο σημαντικό εθνικό μας πρόβλημα. Αφού περιγράψετε τους λόγους που το προκαλούν και τις συνέπειές του συνοπτικά, να εστιάσετε περισσότερο την προσοχή σας στην αντιμετώπισή του προτείνοντας ενδεικτικούς τρόπους (500-600 λέξεις περίπου).
                                                                                       Μονάδες 40

                                            
                                                                  Καλή επιτυχία...


Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου